گرو روشی است برای زندگی در یک خانه بدون پرداخت کرایهٔ ماهانه. کرایهنشین مبلغ یکجای بزرگی به مالک میدهد، برای مدت توافق‌شده در خانه زندگی میکند و هنگام تخلیه، کل مبلغ را پس می‌گیرد. گرو در کابل و دیگر شهرهای افغانستان رایج است و اگر با دقت انجام شود، میتواند برای هر دو طرف خوب کار کند.
گرو چگونه کار میکند
- بر سر شرایط توافق کنید. کرایهنشین و مالک بر سر مبلغ، واحد پول، مدت قرارداد و مدت اطلاع قبلی که هر طرف باید بدهد توافق می‌کنند.
- قرارداد کتبی بنویسید. هر دو طرف یک قرارداد کتبی را، معمولاً در حضور شاهدان، امضا می‌کنند.
- مبلغ را بپردازید. کرایهنشین مبلغ را به مالک می‌پردازد و رسید امضاشده می‌گیرد.
- در خانه زندگی کنید. در شکل معمول گرو، کرایهنشین هیچ کرایه‌ای نمی‌پردازد. در برخی قراردادها مبلغ یکجای کمتری با کرایهٔ ماهانهٔ کمتر همراه میشود.
- خانه را تحویل دهید و پول را پس بگیرید. وقتی قرارداد به پایان می‌رسد، کرایهنشین خانه را تحویل میدهد و مالک کل مبلغ را پس میدهد.
چرا مردم گرو را انتخاب می‌کنند
برای کرایه‌نشینان، کرایهٔ ماهانه‌ای در کار نیست و پول به جای اینکه خرج شود، در پایان برمی‌گردد. برای مالکان، گرو راهی است برای دست یافتن به مبلغی بزرگ بدون فروش ملک یا قرض گرفتن.
مبالغ معمول در کابل
| اندازه | معمول | نیمهٔ میانی آگهی‌ها | آگهی‌ها |
|---|---|---|---|
| 3 اتاق خواب | 30,000 USD20,000 – 30,000 | 20,000 – 30,000 | 40 |
| 4 اتاق خواب | 31,500 USD21,500 – 35,000 | 21,500 – 35,000 | 14 |
| همهٔ اندازه‌ها | 30,000 USD24,000 – 33,000 | 24,000 – 33,000 | 60 |
بیشتر خانه‌های گروی در کور به دالر امریکایی آگهی شده‌اند. همهٔ خانه‌های گروی در کابل را ببینید.
خطرها
کرایهنشین مبلغ بزرگی را می‌سپارد و برای پس گرفتن آن به مالک تکیه میکند. بیشتر مشکلات از یکی از این موارد ناشی میشوند:
- مالک نمی‌تواند پول را پس بدهد. اگر پول خرج شده باشد و مالک چیزی برای بازپرداخت نداشته باشد، کرایهنشین شاید مجبور شود منتظر بماند یا به محکمه برود.
- خانه مال کسی نبود که آن را به گرو داد. کسی که مالک نیست، یا تنها یکی از چند وارث است، ملکی را به گرو میدهد که اختیار آن را ندارد.
- یک خانه دو بار به گرو داده میشود. مالک از بیش از یک کرایهنشین پول گرو می‌گیرد، یا ملک از قبل به وثیقهٔ قرض گذاشته شده یا فروخته شده است.
- تغییر نرخ اسعار. اگر مبلغ به یک واحد پول پرداخت و به واحد پول دیگری پس داده شود، تغییر نرخ اسعار میتواند به یکی از دو طرف ضرر برساند.
- شرایط مبهم. وقتی قرارداد فقط شفاهی بوده، اختلاف بر سر ترمیمات، بل‌های آب و برق، ترک زودهنگام خانه یا وضعیت خانه زیاد پیش می‌آید.
چگونه از پول خود محافظت کنید
- مالکیت را بررسی کنید. اصل قبالهٔ مالکیت را ببینید و نام روی آن را با تذکرهٔ مالک مطابقت دهید. راهنمای اسناد ملکی توضیح میدهد به چه چیزهایی باید توجه کنید.
- دربارهٔ ادعاهای دیگر بپرسید. مستقیماً بپرسید که آیا ملک به وثیقهٔ قرض گذاشته شده، وارثان دیگری هم در آن سهم دارند یا از قبل در گرو است، و این را از همسایه‌ها یا وکیل گذر هم بپرسید.
- همه چیز را بنویسید. قرارداد باید این‌ها را روشن کند: مبلغ و واحد پول، تاریخ شروع و مدت، مدت اطلاع قبلی که هر طرف باید بدهد، اینکه کرایه (اگر باشد)، بل‌ها و ترمیمات را چه کسی می‌پردازد، اگر مالک ملک را بفروشد چه میشود، و مبلغ چه زمانی و چگونه پس داده میشود.
- شاهد بگیرید. قرارداد را در حضور شاهدان مورد اعتماد امضا کنید و هر طرف یک نسخه از آن را نگه دارد.
- طوری بپردازید که بتوانید آن را ثابت کنید. رسید امضاشده‌ای بگیرید که مبلغ و واحد پول در آن نوشته شده باشد.
- بر سر واحد پول بازپرداخت توافق کنید. بازپرداخت باید به همان واحد پولی باشد که پرداخت شده است، مگر اینکه هر دو طرف بهطور کتبی بر چیز دیگری توافق کنید.
گرو، کرایه یا خرید؟
- کرایه برای شما مناسب است اگر می‌خواهید پس‌اندازتان آزاد بماند یا شاید به‌زودی جابه‌جا شوید. هر ماه می‌پردازید و چیزی پس نمی‌گیرید.
- گرو برای شما مناسب است اگر مبلغی یکجا دارید و می‌خواهید دیگر کرایه نپردازید. پول در پایان برمی‌گردد، اما تا زمانی که در خانه زندگی می‌کنید، در اختیار شما نیست.
- خرید برای شما مناسب است اگر می‌خواهید برای مدت طولانی بمانید و توان پرداخت کل قیمت را دارید. خانه مال خودتان میشود، اما باید اسناد را با دقت ویژه بررسی کنید.
یادداشتی دربارهٔ دیدگاه‌های دینی
دربارهٔ اینکه آیا گرو از نظر شریعت اسلامی جایز است یا نه، دیدگاه‌های متفاوتی وجود دارد و برخی قراردادها طوری تنظیم میشوند که به این نگرانی‌ها پاسخ دهند. اگر این موضوع برای شما مهم است، پیش از توافق از یک عالم دینی مورد اعتماد خود بپرسید.
این راهنما معلومات عمومی است، نه مشورهٔ حقوقی. برای گروی با مبلغ بزرگ، در نظر داشته باشید که پیش از پرداخت، قرارداد را به یک وکیل مدافع نشان دهید تا آن را بررسی کند.
پرسش‌های رایج
آیا مبلغ گرو بهطور کامل پس داده میشود؟
در شکل معمول گرو، بله: مالک هنگامی که کرایهنشین خانه را تخلیه میکند، کل مبلغ را پس میدهد. کسر هر مبلغی، مثلاً بابت خسارت، تنها در صورتی باید انجام شود که در قرارداد کتبی آمده باشد.
آیا در مدت گرو کرایه هم پرداخت میشود؟
معمولاً نه. در برخی قراردادها مبلغ یکجای کمتری با کرایهٔ ماهانهٔ کمتر همراه میشود. قرارداد کتبی باید روشن کند که کدام حالت است.
آیا مالک میتواند گرو را زودتر از موعد تمام کند؟
فقط در حدی که قرارداد شما اجازه میدهد. پیش از پرداخت، بر سر مدت اطلاع قبلی و اینکه مبلغ چه زمانی و چگونه پس داده میشود توافق کنید.
گرو به کدام واحد پول پرداخت میشود؟
در کابل، مبالغ گرو اغلب به دالر امریکایی توافق میشوند. هر واحد پولی را که انتخاب کنید، آن را در قرارداد بنویسید و بازپرداخت هم به همان واحد پول انجام شود.
جستجو را شروع کنید
خانه‌های کرایی، فروشی و گروی را ببینید و مستقیماً با مالکان و رهنماها تماس بگیرید.
